Haber Detayı
27 Nisan 2020 - Pazartesi 15:39
 
OSMANLIDA RAMAZAN KÜLTÜRÜ (1)
Halil ELİTOK
KÜLTÜR SANAT Haberi
OSMANLIDA RAMAZAN KÜLTÜRÜ (1)

On bir ayın sultanı olan ramazan ayının faziletinden istifade edebilmek için ciddi bir hayat muhasebesini yapan ecdadımız hem maddî ve hem de manevî bir takım aktiviteler yapmıştır.

 

Maddî aktiviteler; iftariyelikler, sofraları süslerken ramazanın dışındaki sofralarımızdan farklı yemek çeşitleriyle dikkat çekmiştir. Bal şerbetlerinin ikramı ayrı renk katmıştır.

 

Manevî aktiviteler gelince; iftar sohbetleri, teravih namazları, mukabeleler, hatimler, hatimle namazlar, vaazlar, ev sohbetleri ve sadaka taşlarındaki insanların kendi ihtiyaçlarını karşılayacak kadar alarak insanımızı izzetli kılan davranışlar, Osmanlı insanını manevî iklimde Cenab-ı Hakkın manevî rahmetiyle yıkanmasına vesile olmaktadır.

 

Ramazan ayının çocuklara dönük boyutunu da unutmamak gerekir. Çocuklar daha 7-8 yaşta iken oruç tutturmaya alıştırılırdı. Eğer çocuk daha küçük yaşta olsa da dayanamaz diye ona halk tabiriyle “Tekne Orucu” tutturulması oruç tutmaya alıştırılması için önemli bir yöntem uygulanmıştır.                                  

 

Ramazan sofrasından söz edince konuyu biraz açmakta fayda mülahaza ediyorum. İftar sofrası, saati belli olan ve akşam saatlerinde açılan sofradır. Genelde oruç açma zamanını ve sofraya daveti şehirlerde ve kasabalarda toplar patlatarak insanlara haber verirlerdi. Top sesini duyanlar aile sofralarının töresine uyarak yerlerine otururlar ve oruç açarlardı. Yani bütün günü hiçbir şey yemeden geçirenler oruç bozarlardı. Ya birkaç yudum suyla. Ya bir zeytinle.

 

Ramazan sofralarının ilki olan iftar sofrası iki aşamalıdır. Birinci aşama "İftariye" denilen ilk fasıl, ikincisi de yemeklerin yendiği ikinci fasıl.

 

İftariye, açlığın verdiği hızla yemeklerin üstüne atılmayı önlemek üzere tertiplenmiş çerez sofrasıdır bir anlamda. Küçük tabaklarda ve sahanlarda reçeller, peynirler, zeytinler ve benzeri yiyeceklerden teker teker alınır. Bunların yanında fırınlardan yeni çıkmış pideler vardır. Vakıf zengini olan Osmanlı’da, sadece Ramazanlarda, camilerde hurma ve zeytin gibi iftariyelikler dağıtmakla görevlendirilmiş vakıflar kurulmuştur.

 

İftar sofrası bittikten sonra bir anda kaldırılır. O sıra akşam namazının okunma sırasıdır. İsteyenler ezanla gelen sese uyarak akşam namazını kılar. Sonra, yeniden hazırlanmış olan sofranın başına oturulur. Çorbadan sonra araya giren yemek normal sofralarda pek olmayan yumurtalı pastırmadır. Yalnız pastırma da olabilir. Bu pastırmanın pişiriminde bazı özellikler vardır. Soğanlı pişmesi gibi. Saray sofralarında hemen her ramazan günü var olan pastırma evlerde her gün olur muydu bilemiyorum. Sonra gelen yemekler etle başlar ve genel olarak güllaçla biter. Belli saatlerde yenen sahur yemeği ikinci ve orucu karşılama yemeğidir. Sabaha karşı yenir. Bu yemeğin misafiri olmaz. Ev halkı arasında yenir. Gündüz, insanı susatmayacak, ama tok tutacak yemekler yapılır. Sahur sofrasında mutlaka hoşaf olur. Pilav, makarna, börek türleri bu yemeğin tutucu yemekleridir. Bir de: Her padişah, her ramazanda her on yeniçeriye bir büyük tepsi olmak üzere baklava yaptırıyor. Her tepsiyi iki yeniçeri saraydan alarak yeniçeri ocağına getiriyor. Ertesi gün bu gümüş tepsiler ve üstüne örtülen futalar saraya gönderiliyor.

 

*Emekli İl Müftüsü

halilelitok@gmail.com

Kaynak: Editör:
Etiketler: OSMANLIDA, RAMAZAN, KÜLTÜRÜ, (1),
Yorumlar
Diğer Haberler
Asırlık
Asırlık 'Sıhhiye Vagonu' ziyaretçilerini bekliyor
HATAY
HATAY'DA TARİHİ ESER KAÇAKÇILIĞI OPERASYONUNDA 3 ŞÜPHELİ YAKALANDI
Tarihi Silifke Kalesi
Tarihi Silifke Kalesi'nde sezon kazıları başladı
Söğüt
Söğüt 'Oba Kent Projesi' ile film platosuna dönecek
TRT Personel Korosu Kovid-19 nedeniyle ilk kez seyircisiz konser verdi
TRT Personel Korosu Kovid-19 nedeniyle ilk kez seyircisiz konser verdi
Gastronomi kenti Hatay
Gastronomi kenti Hatay'ın yeni lezzeti 'Expo Kebabı'
'Açık hava sineması' etkinliğine katılanlar gösterimdeki filmi araçlarından izledi
'Diriliş Ertuğrul' dijital mecralarda son 3 ayda 21 milyonu aşkın seyirciye ulaştı
Astronotlar SpaceX
Astronotlar SpaceX'in insanlı test seferi için karantinaya girdi
BODUR
BODUR'DAN HASAN CEBECİ'YE KUTLAMA
UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi
UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'ne Türkiye'den 5 kültür varlığı daha eklendi
4.Çoksesli Koro Eseri Beste Yarışması
4.Çoksesli Koro Eseri Beste Yarışması
Türkiye
Türkiye'de geçen yıl 61 bin 512 kitap yayımlandı
Koronavirüs tedbirleri dünya sinema sektörünü olumsuz etkiledi
Koronavirüs tedbirleri dünya sinema sektörünü olumsuz etkiledi
Dünyada konuşulan 7 bin dilin yarısı yok olma tehlikesinde
Dünyada konuşulan 7 bin dilin yarısı yok olma tehlikesinde
Sultan 2. Abdülhamid
Sultan 2. Abdülhamid'in 'Çinli Hoca'sının kayıp mezar taşı bulundu
'Parazit' ilk kez İngilizce olmayan bir film olarak Oscar tarihine geçti
Türkler Geliyor: Adaletin Kılıcı
Türkler Geliyor: Adaletin Kılıcı'yla Fatih Sultan Mehmet'in Avrupa seferleri beyaz perdeye taşınıyor
Türkiye 11 ayda yaklaşık 43 milyon yabancı ziyaretçi ağırladı
Türkiye 11 ayda yaklaşık 43 milyon yabancı ziyaretçi ağırladı
İstanbul 2019
İstanbul 2019'da dünya sahnelerinin ünlü isimlerini ağırladı
Gaziantep
Gaziantep'in yemekleri kadar ünlü kahvesi: Menengiç
Bu hafta 9 film vizyonda
Bu hafta 9 film vizyonda
Sarıkamış
Sarıkamış'ın hikayesi 'Beyaz Hüzün'le beyaz perdeye taşındı
'Çocuklar Duymasın' dizisi için Guinness Rekorlar Kitabı'na başvuru
Yardım GecesineÜnlü Yağdı!
Yardım GecesineÜnlü Yağdı!
Haber Yazılımı