ISUBÜ REKTÖRLÜK YERLEŞKESİ, KAMPÜS ALANI ve REKTÖR İBRAHİM DİLER
ISUBÜ REKTÖRLÜK YERLEŞKESİ, KAMPÜS ALANI ve REKTÖR İBRAHİM DİLER
Haber Detayı
04 Ağustos 2019 - Pazar 10:49 Bu haber 238 kez okundu
 
SAGALASSOS’TAKİ SON KAZILARLA TEVHİDİN İZLERİ ORTAYA ÇIKTI
Burdur’daki Sagalassos Antik Kenti’nde yürütülen kazı çalışmalarına başkanlık eden Belçikalı Prof. Dr. Jeroen Poblome’nin De Tijd gazetesine verdiği son röportajda söylediğine göre, Sagalassos halkı paganlığı bıraktıktan sonra kentteki Roma sütunlarına tevhidi destekleyen şu sözü yazmış: “Yalnızca tek ilah vardır”.
BURDUR Haberi
SAGALASSOS’TAKİ SON KAZILARLA TEVHİDİN İZLERİ ORTAYA ÇIKTI

 

Anadolu’nun kadim halkı

Bir Ön-Türk uygarlığı sayılmasına rağmen bugün daha çok Antik Roma döneminden kalma yapılarıyla tanıdığımız Sagalassos’un tarihi aslında binlerce yıl öncesine dayanıyor. Sadece bir Antik Roma kenti olmayıp yerleşim tarihi günümüzden 12.000 yıl öncesine kadar uzanan Sagalassos, Büyük İskender MÖ 333 yılında bu kenti ele geçirdikten sonra, Seleucid ve Attalid hâkimiyetinin ardından, düşman akınlarından korunup diğer kentler arasında ayrıcalıklı bir yer edinmek için Roma’yı dost ve müttefik kabul ederek Roma İmparatorluğu topraklarına katıldı. Yine Anadolu’nun güney kesiminde yer alan, antik dönemdeki adıyla Pisidya adlı bölgenin en önemli şehri ve dinî merkezi hâline geldi. Sagalassos için “İkinci İskender” sayılabilecek İngiliz casusu Gertrude Bell'in 1907 yılında kente yaptığı ziyaretin ardından Batı dünyasının bu antik kente merak sarmasıyla 1980'lerden sonra Leuven Katolik Üniversitesi'ne bağlı Belçikalı kazı ekibi bugün henüz yüzde beşi ortaya çıkarılmış Sagalassos'u yeniden ayağa kaldırmaya başladı.

Putperestlikten tek tanrıcılığa ve gerisin geriye

Antik Roma’da halkın çoğunluğu köleydi; köleler efendilerine itaat ediyor, efendileri ise heykellerin temsil ettiği tanrılara tapıyordu. Paganlığın çöküşünde en büyük rolü ezilen köle sınıfı üstlendi. Efendilerine karşı kendi inançlarını korkusuzca savunup bu uğurda ölümü göze alacak kadar derin bir bağlılıkla tutundukları hakikat, insanı kölelikten kurtarıp yalnızca Allah’a kul olmasını sağlayan İslam’a Hristiyanlıktan daha yakın olmalıydı. Ki paganlığa yeğlenen bu inancın, köleliği destekleyip sürdüren Hristiyanlıktan apayrı, henüz tahrip edilmemiş bir yanı vardı ve bu durum gücü elinde bulunduran soylu sınıfı epey tedirgin ediyordu. Bu yüzden, İncil’in tahribinde ruhban sınıfı kadar soylu sınıfının da büyük etkisi oldu. Öyle ki, Sagalassos’ta kentin soyluları 6. yüzyılın ortalarına kadar hâlâ paganizme ve klasik kültüre ilgi duyuyorlardı. Türlü baskı ve zulme rağmen halkı yeni inançlarından vazgeçiremeyeceklerini anlayan yöneticiler çareyi bu inancı kılıfına uydurmakta buldu. Paganlığın, Apollo Klarios Tapınağı gibi anıtları kentin ilk Hristiyan bazilikalarına dönüştürüldü ve zamanla bu yapılardan kilise mimarisi doğdu. Böylelikle, Hristiyanlık adı altında paganlığa bir şekilde geri dönülmüş oldu.

Kimdi bu “ilk Hristiyan” dedikleri?

Sagalassos’un bildik anlamda Hristiyan olması MS 370’lere rastlar. O tarihten önce Sagalaslıların paganlığa yeğledikleri inanç Hristiyanlıktan farklıydı. “İlk Hristiyan” denilen topluluklar aslında Hristiyan değildi, o zaman henüz Hristiyanlığın adı bile yoktu. Kimi teologlara göre, İlk Hristiyanlar Mesihçi Yahudilerdi; fakat bu nasıl bir Yahudilikti ki, Yahudi olmayanlara da kapısını açıyordu? Mevcut İncil’de bu durum, tövbe edip kurtuluşa kavuşma fırsatının diğer uluslara da verilmesiyle açıklanır (Vaftiz, yağlanma vb. uygulamalar olmaksızın, sadece Kelime-i Şehâdet gibi sözlü bir onamayla). Ancak birden fazla yerde geçen “diğer uluslar” tanımı doğru bir çeviri değildir, esasen "goy" kavramına karşılık gelir. “Goy” (çoğulu “goyim”), aşağılama içeren bir kelime olarak “Yahudi olmayan” anlamına gelir. Ferisi Yahudilerinden bir Roma vatandaşı olan Tarsuslu Saul, namıdiğer Pavlus ve beraberindekiler Kıbrıs üzerinden Antalya'ya vardıklarında asıl amaçları beklenen Mesih’in geldiğini Anadolu'daki saygın Yahudi cemaatlerine duyurmaktı. Ancak umdukları gibi karşılanmadıkları, dahası nereye giderlerse gitsin oradan kovuldukları için, onları reddeden Yahudilere inat, çareyi “goy”lara, yani Yahudi olmayan paganlara vaaz etmekte buldular. Hatta bunu kutsal bir işaret saydılar. Ve paganları inandırmak için onların yakından tanıdıkları inançları üzerinden benzetmeler yaparak verdiler vaazlarını. Akıbeti malum: Mesihçi Yahudilik pagan unsurlar kazanarak başka bir dine, Hristiyanlığa dönüştü zamanla. Hristiyanlıktan paganlığa döndüğü için “Dönme” lakabıyla tanınan son pagan Roma İmparatoru Julianus da bu gidişi durduramadı, aksine onun ardından Hristiyanlık antik inançla daha bir bütünleşti ve aşamalı olarak baskın din hâline geldi. Hz. İsa'nın (as) bildirdiği gerçekler anı anına kaydedilmediğinden, sonradan yazılan metinlere insan sözünün karışmasına ve böylece kitabın aslının tahrife uğramasına bariz bir örnekti bu.

Anadolu inanç tarihi açısından önemli bir gelişme

Paganlığı bırakıp tek tanrı inancını benimseyen Sagalaslıların, inançları uğruna kentlerindeki nice heykeli yıktıkları bilinmekte. Onların bu tepkisi, bildiğimiz anlamdaki ikonaklazmdan farklıydı. O heykelleri yapan da yıkan da aynı halktı, bu yıkım gözü dönmüş bir tahripkârlık değil, hâlâ etkisinde oldukları eski inancı bir şekilde bastırma yöntemiydi aslında. Sagalassos’taki heykeller hakkında “Roma döneminden kalma çoğu heykel çıplak” diyen Poblome, dönemin Hristiyanları tarafından bunun hoş karşılanmadığını ve bu yüzden heykellerin tahrip edildiğini söylüyor. Ancak Sagalaslıların o heykelleri yıkma nedeni, heykellerin çıplaklıklarından öte, çok tanrıcılığın şirkine karşı, önceki düzenin yıkıcılığıyla kıyaslanmayacak kadar zararsız bir tepkiydi. Sarhoş Dionysos ve intikam tanrıçası Nemesis hariç tüm heykelleri yıkan Sagalaslıların bu eylemi inançları gereği yaptıkları, kente bıraktıkları izlerden anlaşılmakta.

Poblome’nin söylediğine göre, paganlıktan vazgeçen Sagalaslılar, Roma sütunları üzerine dönemin diliyle "Yalnızca tek ilah vardır" yazmış tevhidi savunurcasına. Ne var ki bu izleri bırakan Sagalaslılar onları kölelikten kurtaran hakikati çok geçmeden yitirdi ve Sagalassos Bizans’ın önemli kentlerinden biri olduktan sonra felaketin de merkezi hâline geldi.

“Küçük Asya’daki Pompei”

Sonunu getiren türlü felaketlerden ötürü “Küçük Asya’daki Pompei” olarak da anılan Sagalassos’a dair Poblome, “Pompei, Roma’yı araştıran arkeologlar için çok önemli bir yer. Şimdi Sagalassos da Pompei’nin yanında gösteriliyor” diyor, çünkü Sagalassos’un sonunun da Pompei’ninkine benzer felaketlerle geldiği biliniyor. MS 6. ve 7. yüzyılların başlarındaki iki büyük deprem, 6. yüzyılın ortasında bir yandan ölümcül veba salgını, diğer yandan siyasi karışıklıklar Sagalassos’un sonunu getirdi ve MS 13. yüzyıl başlarında Selçukluların, Sagalassos’taki son Bizans askeri kale yerleşimini ortadan kaldırmasıyla kentteki yaşam hepten sona erdi.

Bu bağlamda, tarihten almamız gereken büyük derslerden biridir Sagalassos. Üniversitelerimizin tarih ve ilahiyat bölümleri Sagalassos’taki izlerin peşine düşerek, ortaklaşa yapacakları akademik çalışmalarla bir iz de kendileri bıraksa ülkemiz için faydalı olmaz mı?

Yolunuz Burdur’a düşerse Sagalassos’u ziyaret etmeden geçmeyin ve o kenti kuran Anadolu insanının tek tanrı inancını ispatlayan izlerden hiç değilse birini muhakkak görmeye çalışın.  

Kaynak: Editör:
Etiketler: SAGALASSOS’TAKİ, SON, KAZILARLA, TEVHİDİN, İZLERİ, ORTAYA, ÇIKTI,
Yorumlar
Diğer Haberler
SALDA GÖLÜ’NDE YENİ DÜNYA REKORU
SALDA GÖLÜ’NDE YENİ DÜNYA REKORU
BURDUR
BURDUR'DAN TÜRKİYE'YE PROJE
BURDUR GÖLÜ ULUSLARARASI 5. AÇIK SATRANÇ TURNUVASI BAŞLIYOR
BURDUR GÖLÜ ULUSLARARASI 5. AÇIK SATRANÇ TURNUVASI BAŞLIYOR
BUCAK OSB GÜNEŞ ENERJİSİ PANELLERİ HİZMETE GİRDİ
BUCAK OSB GÜNEŞ ENERJİSİ PANELLERİ HİZMETE GİRDİ
SAYIN ÖZÇELİK
SAYIN ÖZÇELİK'TEN BÜYÜK JEST
REKORTMEN DERYA CAN, BAŞKAN ERCENGİZ
REKORTMEN DERYA CAN, BAŞKAN ERCENGİZ'İ ZİYARET ETTİ
BURDUR BELEDİYE BAŞKANI ALİ ORKUN ERCENGİZ, ARNİSA MOBİLYA FABRİKASI ÇALIŞANLARINI ZİYARET ETTİ.
BURDUR BELEDİYE BAŞKANI ALİ ORKUN ERCENGİZ, ARNİSA MOBİLYA FABRİKASI ÇALIŞANLARINI ZİYARET ETTİ.
SAYIN GÖKER
SAYIN GÖKER'DEN SALDA GÖLÜ AÇIKLAMASI
SAGALASSOS UNESCO YOLUNDA
SAGALASSOS UNESCO YOLUNDA
AKBULUT’TAN MENGİ’YE YANIT
AKBULUT’TAN MENGİ’YE YANIT
“BURDUR BELEDİYESİ 750 İŞÇİ İLE İŞ YAPAMIYOR”
“BURDUR BELEDİYESİ 750 İŞÇİ İLE İŞ YAPAMIYOR”
REKTÖR KORKMAZ ÖĞRENCİLERİ OTOGARDA KARŞILADI
REKTÖR KORKMAZ ÖĞRENCİLERİ OTOGARDA KARŞILADI
BABASINDAN SONRA OĞLU DA AĞALIĞI ALDI
BABASINDAN SONRA OĞLU DA AĞALIĞI ALDI
YEŞİLOVA
YEŞİLOVA'DA FECİ KAZA
BURDUR BAROSU DA KATILMIYOR!
BURDUR BAROSU DA KATILMIYOR!
BURDUR BELEDİYESİ 2. YAĞLI PEHLİVAN GÜREŞLERİ
BURDUR BELEDİYESİ 2. YAĞLI PEHLİVAN GÜREŞLERİ
SALDA GÖLÜ’NÜ BESLEYEN DERE ÜZERİNDE YAPILAN GÖLETİN İNŞAATI DURDU
SALDA GÖLÜ’NÜ BESLEYEN DERE ÜZERİNDE YAPILAN GÖLETİN İNŞAATI DURDU
TEFENNİ BELEDİYESİ İLK ÜRÜNLERİ HALKA ÜCRETSİZ DAĞITTI
TEFENNİ BELEDİYESİ İLK ÜRÜNLERİ HALKA ÜCRETSİZ DAĞITTI
BAŞKAN İLKAY GÜNGÖR: “BELEDİYEMİZE 1 ADET MAKAM ARACI KAZANDIRDIK”
BAŞKAN İLKAY GÜNGÖR: “BELEDİYEMİZE 1 ADET MAKAM ARACI KAZANDIRDIK”
SALDA GÖLÜ, BAYRAMDA 40 BİN TATİLCİ AĞIRLADI
SALDA GÖLÜ, BAYRAMDA 40 BİN TATİLCİ AĞIRLADI
AİLESİYLE GİTTİĞİ TATİLDEN DÖNEMEDİ
AİLESİYLE GİTTİĞİ TATİLDEN DÖNEMEDİ
İĞNE ATSAN YERE DÜŞMEZ
İĞNE ATSAN YERE DÜŞMEZ
TARLADA GELEN ÖLÜM
TARLADA GELEN ÖLÜM
YİNE SALDA
YİNE SALDA'YI SEÇTİ
BURDUR’DA BİR ÇOCUK HAVUZDA BOĞULDU
BURDUR’DA BİR ÇOCUK HAVUZDA BOĞULDU
BAŞKAN EMRULLAH ÜNAL’DAN 2.HİBE MÜJDESİ
BAŞKAN EMRULLAH ÜNAL’DAN 2.HİBE MÜJDESİ
BAYRAM TEMİZLİĞİNDE BAŞKAN İLKAY GÜNGÖR ELİ
BAYRAM TEMİZLİĞİNDE BAŞKAN İLKAY GÜNGÖR ELİ
AK PARTİ’DEN AKPINAR YAYLASINDA İL DANIŞMA TOPLANTISI
AK PARTİ’DEN AKPINAR YAYLASINDA İL DANIŞMA TOPLANTISI
BURDUR’DA “DRONE DESTEKLİ” TRAFİK UYGULAMASI
BURDUR’DA “DRONE DESTEKLİ” TRAFİK UYGULAMASI
BAŞKAN ERCENGİZ DEPREM BÖLGESİNDE
BAŞKAN ERCENGİZ DEPREM BÖLGESİNDE
İL BAŞKANI MENGİ’DEN ZAM AÇIKLAMASI
İL BAŞKANI MENGİ’DEN ZAM AÇIKLAMASI
BAŞKAN ÜMİT ALAGÖZ’DEN OTOGAZDA İNDİRİM MÜJDESİ
BAŞKAN ÜMİT ALAGÖZ’DEN OTOGAZDA İNDİRİM MÜJDESİ
DEPREMDE BURDUR’DA 28 KONUT HASAR GÖRDÜ
DEPREMDE BURDUR’DA 28 KONUT HASAR GÖRDÜ
MİLLETVEKİLİ GÖKER’DEN GÖLETLER ÇIKIŞI
MİLLETVEKİLİ GÖKER’DEN GÖLETLER ÇIKIŞI
BURDUR BELEDİYESİ SUYA 25 ZAM YAPTI
BURDUR BELEDİYESİ SUYA 25 ZAM YAPTI
BURDUR BELEDİYESİ 100 BİN ÇİÇEĞİ ÜCRETSİZ DAĞITTI
BURDUR BELEDİYESİ 100 BİN ÇİÇEĞİ ÜCRETSİZ DAĞITTI
GÜREŞ HAZIRLIKLARI BAŞLADI
GÜREŞ HAZIRLIKLARI BAŞLADI
BURDUR İÇİN GÜZEL HABER REKTÖR KORKMAZ
BURDUR İÇİN GÜZEL HABER REKTÖR KORKMAZ'DAN
BURDUR İL GENELİ MOTOSİKLET DENETİMLERİ
BURDUR İL GENELİ MOTOSİKLET DENETİMLERİ
BURDUR BELEDİYESİ POP MÜZİK KOROSU KURULUYOR
BURDUR BELEDİYESİ POP MÜZİK KOROSU KURULUYOR
AK PARTİ MERKEZ İLÇE BAŞKANI OKAN’DAN YAZILI AÇIKLAMA
AK PARTİ MERKEZ İLÇE BAŞKANI OKAN’DAN YAZILI AÇIKLAMA
SALDA GÖLÜ
SALDA GÖLÜ'NE 1 MİLYONDAN FAZLA ZİYARETÇİ BEKLENİYOR
BURDUR MEHMET AKİF ÜNİVERSİTESİ LİSANSÜSTÜ ÖĞRENCİ ALIM İLANI
BURDUR MEHMET AKİF ÜNİVERSİTESİ LİSANSÜSTÜ ÖĞRENCİ ALIM İLANI
KAMUOYUNA SAYGIYLA DUYURULUR...
KAMUOYUNA SAYGIYLA DUYURULUR...
ÇANGIR: “DEVLETİMİZ NİHAİ ÜRÜNLERİ DESTEKLEMELİ”
ÇANGIR: “DEVLETİMİZ NİHAİ ÜRÜNLERİ DESTEKLEMELİ”
SALDA GÖLÜ SIKI KORUNUYOR
SALDA GÖLÜ SIKI KORUNUYOR
TÜGVA’DA TAŞKESEN DÖNEMİ RESMEN BAŞLADI
TÜGVA’DA TAŞKESEN DÖNEMİ RESMEN BAŞLADI
TİCARİ KAMYONET ŞARAMPOLE DEVRİLDİ
TİCARİ KAMYONET ŞARAMPOLE DEVRİLDİ
KIZILKAYA BELEDİYESİ TABELASINA T.C. İBARESİ EKLENDİ
KIZILKAYA BELEDİYESİ TABELASINA T.C. İBARESİ EKLENDİ
DSİ SULAMA PROJELERİNE SAHİP ÇIKIYOR
DSİ SULAMA PROJELERİNE SAHİP ÇIKIYOR
DÜŞEN YAMAÇ PARAŞÜTÇÜSÜ KURTARILDI
DÜŞEN YAMAÇ PARAŞÜTÇÜSÜ KURTARILDI
KARAMANLI BELEDİYESİ KARARA UYMAYANLARA CEZA YAĞDIRACAK
KARAMANLI BELEDİYESİ KARARA UYMAYANLARA CEZA YAĞDIRACAK
BURDUR’A YENİ İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRÜ ATANDI
BURDUR’A YENİ İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRÜ ATANDI
MAKÜ’DEN AŞÇILIK KURSU
MAKÜ’DEN AŞÇILIK KURSU
TÜRKŞEKER GENEL MÜDÜRÜ MÜCAHİT ALKAN’DAN BURDUR ÇIKARMASI
TÜRKŞEKER GENEL MÜDÜRÜ MÜCAHİT ALKAN’DAN BURDUR ÇIKARMASI
YÜZLERCE KİŞİ FESTİVALE AKIN ETTİ
YÜZLERCE KİŞİ FESTİVALE AKIN ETTİ
SALDA GÖLÜ
SALDA GÖLÜ'NDE MİLLET BAHÇESİ PROJESİNE KARŞI 100 BİNE YAKIN İMZA TOPLANDI
“MİLLET BAHÇESİ İLE BİLİNÇSİZ KULLANIMA SON VERİLECEK”
“MİLLET BAHÇESİ İLE BİLİNÇSİZ KULLANIMA SON VERİLECEK”
TRAFİK KAZASI: 4 ARAÇ BİRBİRİNE GİRDİ
TRAFİK KAZASI: 4 ARAÇ BİRBİRİNE GİRDİ
MİLLETVEKİLİ ÖZÇELİK ÇALIŞMALARI YERİNDE İNCELEDİ
MİLLETVEKİLİ ÖZÇELİK ÇALIŞMALARI YERİNDE İNCELEDİ
HOCA BALİ HAMAMI AYAĞA KALDIRILIYOR
HOCA BALİ HAMAMI AYAĞA KALDIRILIYOR
BURDUR’DA TRAFİK KAZASI
BURDUR’DA TRAFİK KAZASI
BURDUR ALACA DOKUMALARI ULUSLARARASI KÜLTÜR VE SANAT FESTİVALİNDE
BURDUR ALACA DOKUMALARI ULUSLARARASI KÜLTÜR VE SANAT FESTİVALİNDE
CHP İL BAŞKANI AKBULUT’TAN YAZILI AÇIKLAMA
CHP İL BAŞKANI AKBULUT’TAN YAZILI AÇIKLAMA
TRAKTÖR KAZALARINA REFLEKTÖR ÖNLEMİ
TRAKTÖR KAZALARINA REFLEKTÖR ÖNLEMİ
TURİZM DEĞERLENDİRME TOPLANTISI YAPILDI
TURİZM DEĞERLENDİRME TOPLANTISI YAPILDI
BAŞKAN ERCENGİZ’DEN İL BAŞKANI MENGİ’YE YANIT
BAŞKAN ERCENGİZ’DEN İL BAŞKANI MENGİ’YE YANIT
AĞLASUN’DA KAHREDEN ÖLÜM
AĞLASUN’DA KAHREDEN ÖLÜM
AK PARTİ İL BAŞKANI MENGİ’DEN YAZILI AÇIKLAMA
AK PARTİ İL BAŞKANI MENGİ’DEN YAZILI AÇIKLAMA
BUTSO’DAN SANATA VE SANATÇIYA DESTEK
BUTSO’DAN SANATA VE SANATÇIYA DESTEK
İÇME SUYUNDA FLAŞ GELİŞME
İÇME SUYUNDA FLAŞ GELİŞME
BURDUR
BURDUR'DA AKILALMAZ OLAY! EVE DÜŞEN BUZ KÜTLESİ ÇATIYI DELDİ
SAGALASSOS YÖRÜK ÇADIRI HİZMETE AÇILDI
SAGALASSOS YÖRÜK ÇADIRI HİZMETE AÇILDI
DİKKAT! BURDUR’DA YUNUSLAR GÖREV BAŞINDA
DİKKAT! BURDUR’DA YUNUSLAR GÖREV BAŞINDA
BURDUR’DA OTOMOBİL ŞARAMPOLE DEVRİLDİ
BURDUR’DA OTOMOBİL ŞARAMPOLE DEVRİLDİ
KARAMANLI VE TEFENNİ SALLANIYOR
KARAMANLI VE TEFENNİ SALLANIYOR
ÖLÜM KUYUSUNA GİREN ÇIKAMADI
ÖLÜM KUYUSUNA GİREN ÇIKAMADI
SALDA GÖLÜ TURİST SAYISINDA REKORA KOŞUYOR
SALDA GÖLÜ TURİST SAYISINDA REKORA KOŞUYOR
AK PARTİ BURDUR HEYETİNDEN BAKANLARA YATIRIM TURU
AK PARTİ BURDUR HEYETİNDEN BAKANLARA YATIRIM TURU
İÇME SUYU ZEHİRLEDİ Mİ?
İÇME SUYU ZEHİRLEDİ Mİ?
Haber Yazılımı